ભ્રષ્ટાચાર અટકાવવામાં કાયદા અને ન્યાયતંત્રની ભૂમિકા પર તુલનાત્મક અભ્યાસ

Abstract

શું ભ્રષ્ટાચાર આર્થિક વિકાસને પ્રભાવિત કરે છે? શું ભારતમાં 'રાઈટ ટુ ઈન્ફોર્મેશન એક્ટ (આરટીઆઈ) 2005 જેવી કાનૂની સંસ્થાઓ ભ્રષ્ટાચારને રોકવામાં અસરકારક છે? 20 ભારતીય રાજ્યો અને 2005 અને 2008ના સમયગાળાને આવરી લેતી નવલકથા પેનલ ડેટાસેટનો ઉપયોગ કરીને અમે આર્થિક વૃદ્ધિ અને ભ્રષ્ટાચાર પર કાયદાની કારણભૂત અસરોનો અંદાજ લગાવીએ છીએ. અંતર્જાતની ચિંતાઓનો સામનો કરવા માટે અમે આર્થિક વિકાસ માટેના સાધન તરીકે કુલ જમીન વિસ્તાર માટે જંગલના હિસ્સાનો ઉપયોગ કરીએ છીએ. અમે નોંધ્યું છે કે જંગલનો હિસ્સો એ વૃદ્ધિનું સકારાત્મક અનુમાન છે. આ એ દૃષ્ટિકોણને અનુરૂપ છે કે વનીકરણ આર્થિક વિકાસમાં સકારાત્મક યોગદાન આપે છે. ભ્રષ્ટાચાર પર કાયદાની અસર કેપ્ચર કરવા માટે અમે 'ડિફરન્સ-ઇન-ડિફરન્સ' અંદાજ પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરીએ છીએ. અમારા પરિણામો દર્શાવે છે કે આર્થિક વૃદ્ધિ એકંદર ભ્રષ્ટાચાર તેમજ બેંકિંગ, જમીન વહીવટ, શિક્ષણ, વીજળી અને હોસ્પિટલોમાં ભ્રષ્ટાચાર ઘટાડે છે. જોકે વૃદ્ધિની ભ્રષ્ટાચારની ધારણા પર ઓછી અસર પડે છે. તેનાથી વિપરીત RTI કાયદો ભ્રષ્ટાચારના અનુભવ અને ભ્રષ્ટાચારની ધારણા બંનેને ઘટાડે છે. અમારું મૂળભૂત પરિણામ સ્ટેટ ફિક્સ્ડ ઇફેક્ટ્સ અને વિવિધ વધારાના કોવેરીએટ્સ માટે નિયંત્રણ કર્યા પછી ધરાવે છે. તે વૈકલ્પિક સાધનો અને બાહ્ય સંવેદનશીલતા પરીક્ષણો માટે પણ મજબૂત છે. આ વ્યવસ્થિત સાહિત્ય સમીક્ષા એ તપાસ કરે છે કે તાજેતરનું ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી સાહિત્ય સમાજના અનૌપચારિક ધોરણો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માટે સ્થાપિત દાખલાઓ (દા.ત., મુખ્ય-એજન્ટ પરિપ્રેક્ષ્ય, મેક્રો-લેવલ, માળખાકીય અને કાનૂની કેન્દ્રીય અભિગમ)થી કેટલી હદે આગળ વધે છે.